Kitrand vervangen in badkamer of keuken: zo doe je het zelf

Een kitrand vervangen is een klus van een halve dag, kost minder dan 40 euro aan materiaal en voorkomt schimmel, lekkage en een badkamer die er vies uitziet terwijl hij net gepoetst is. Je snijdt de oude kit weg, maakt de naad kurkdroog, spuit een nieuwe rups sanitairkit en strijkt hem in één beweging af. Het geheim zit niet in de kitspuit, maar in de voorbereiding.

In dit stappenplan neem ik je mee door alle fasen: wanneer een kitrand aan vervanging toe is, wat je nodig hebt, hoe je de oude kit zonder krassen weghaalt en hoe je een strakke nieuwe rand trekt die tien jaar meegaat. Ook mijn eigen fouten komen voorbij, dan kun jij ze overslaan.

Wanneer moet je een kitrand vervangen?

Zodra de kit zwarte vlekken heeft die niet meer weggaan, loslaat van de tegel of het bad, scheurtjes vertoont of rubberachtig hard is geworden. Een sanitairkitrand gaat gemiddeld 5 tot 10 jaar mee; in een badkamer die slecht ventileert soms maar 3 jaar. Druk eens met je nagel op de kit. Veert hij niet meer terug, of zie je een spleetje tussen kit en tegel? Dan is het tijd.

Zwarte schimmel op de kit is meer dan lelijk. De sporen zitten in de kit zelf en komen terug, hoe vaak je ook boent. Zit de schimmel alleen op de voegen en niet op de kitrand? Dan is badkamervoegen reinigen vaak al genoeg en kun je de kitspuit nog even laten liggen. Loszittende kit langs een bad of douchebak is urgenter: daar loopt water achter, en dat merk je pas als de plint aan de andere kant van de muur opbolt.

Wat heb je nodig om een kitrand te vervangen?

Alles bij elkaar kost het gereedschap plus kit tussen de 25 en 40 euro, en het meeste gebruik je later gewoon opnieuw. Dit is de complete lijst:

• Een kitkrabber (een plat mesje met een haak) en een afbreekmes met nieuwe mesjes.
• Kitverwijderaar in gel- of sprayvorm voor de laatste resten, of een doekje met spiritus.
• Een koker sanitairkit met schimmelwerende toevoeging, in de kleur van je voegen (wit, grijs of transparant), per koker 5 tot 12 euro.
• Een kitspuit; een goedkope van 5 euro werkt, een stevige van 15 euro spuit gelijkmatiger.
• Schilderstape van 2 tot 3 centimeter breed.
• Een kitafstrijker (kunststof spatel met verschillende hoeken) of een bakje water met een druppel afwasmiddel.
• Keukenrol, een stofzuiger met kierenzuiger en een föhn of ventilator om te drogen.
• Handschoenen en een open raam: sanitairkit ruikt tijdens het uitharden flink naar azijn.

Stap 1 tot 4: de oude kitrand verwijderen

Het verwijderen kost het meeste tijd, reken op 1 tot 2 uur voor een douchehoek. Werk rustig: een kras in een acrylbad krijg je er nooit meer uit.

Stap 1: snijd de kit los

Zet het afbreekmes plat tegen de tegel en snijd langs de bovenkant van de kitrand. Herhaal dat langs de onderkant, plat tegen het bad of de douchebak. Nu zit de rups alleen nog in de naad vast en kun je hem in lange stroken lostrekken. Heerlijk werk! Bij een spleet van meer dan 5 millimeter zit er vaak een rugvulling of een tweede laag kit onder; snijd door tot je de ondergrond ziet.

Stap 2: krab de resten weg

Met de kitkrabber haal je de dunne velletjes weg die achterblijven. Werk in de lengterichting van de naad en pak bij een acrylbad een kunststof krabber. Vind je een zwarte, natte massa onder de oude kit? Dan heeft daar lang water gestaan. Laat die plek extra lang drogen en check de muur erachter op vochtplekken.

Stap 3: los de laatste film op

Breng kitverwijderaar aan, wacht zo lang als de verpakking zegt (meestal 10 tot 30 minuten) en veeg de opgeloste resten weg met keukenrol. Geen kitverwijderaar in huis? Een doek met spiritus haalt ook veel weg, al kost het meer wrijven. Voel daarna met je vingertop over de naad: elk randje dat je voelt, is een plek waar de nieuwe kit niet hecht.

Stap 4: reinig en droog

Zuig de naad uit met de kierenzuiger, ontvet met spiritus of alcohol en laat minstens 12 uur drogen, liever 24. Een föhn helpt, maar vocht diep in de naad heeft echt tijd nodig. Niemand doucht in die periode. Dit is de stap waar bijna iedereen te snel doorheen gaat, en precies de stap die bepaalt of je de kitrand over een jaar opnieuw mag vervangen.

Stap 5 tot 9: de nieuwe kitrand aanbrengen

Het aanbrengen zelf duurt hooguit een half uur. Leg alles klaar, want sanitairkit vormt na 5 tot 10 minuten al een huidje en dan kun je niet meer afstrijken.

Stap 5: plak af

Plak schilderstape langs beide zijden van de naad, met 2 tot 3 millimeter ruimte tot de rand. Zo krijg je een kaarsrechte kitrand van 4 tot 6 millimeter breed. Bij een bad zet je hem eerst halfvol water: het bad zakt een fractie en de kit droogt in de belaste stand, waardoor hij later minder snel scheurt. Slim, toch?

Stap 6: snijd de tuit op maat

Snijd de tuit schuin af onder 45 graden, met een opening net iets kleiner dan de naad. Te groot afsnijden kun je niet herstellen, dus begin klein. Prik het membraan van de koker door en zet hem in de spuit.

Stap 7: spuit de rups

Houd de spuit onder een hoek van 45 graden en trek hem met gelijkmatige druk naar je toe, in één beweging per rechte lijn. Duw de kit in de naad in plaats van erop. Liever iets te veel dan te weinig, want het afstrijken haalt het overschot weg. Bij een hoek stop je, draai je de spuit en begin je opnieuw.

Stap 8: strijk af

Ga direct met de kitafstrijker of een in zeepsop gedoopte vinger in één lange haal over de rups. Druk licht en gelijkmatig. Stop je halverwege, dan zie je die overgang voor altijd terug. Veeg de spatel na elke haal schoon met keukenrol.

Stap 9: verwijder de tape en laat uitharden

Trek de tape binnen 5 minuten na het afstrijken los, schuin van de kit af. Wacht je langer, dan scheurt het huidje mee. Laat de kit 24 uur uitharden voordat er water op komt; bij dikke naden en lage temperaturen 48 uur. Ventileer intussen goed.

Welke kit gebruik je voor welke plek?

Voor bad, douche en wastafel altijd een schimmelwerende sanitairkit op siliconenbasis; voor plekken die geverfd moeten worden acrylkit; voor natuursteen een speciale neutrale kit die niet vlekt. Het verschil zit in hechting, elasticiteit en of je erover kunt schilderen.

Kies de kleur op de voeg, niet op de tegel. Een witte kitrand bij grijze voegen valt op als een streep tandpasta. Twijfel je? Transparant is bijna altijd veilig.

Veelgemaakte fouten bij kitrand vervangen

De fouten zitten bijna nooit in het spuiten, maar in wat eraan voorafgaat. Dit zijn de vijf die ik het vaakst zie bij het vervangen van een kitrand, en eerlijk: twee ervan heb ik zelf gemaakt.

1. Nieuwe kit over oude kit spuiten. Het hecht niet, en na een paar maanden laat de nieuwe laag in stroken los.
2. Te vroeg kitten op een vochtige naad. De kit sluit het vocht in en de schimmel begint aan de binnenkant.
3. Een te grote naad in één keer vullen. Boven 8 millimeter hoort er een rugvulling van schuimkoord in, anders krimpt en scheurt de kit.
4. Kitten in een koude of vochtige badkamer. Onder 5 graden hardt siliconenkit slecht uit; ventileer en verwarm de ruimte een uur van tevoren.
5. Vergeten dat kit geen constructie is. Loopt er structureel water langs een bad, dan is de kitrand een symptoom: pak eerst de vochtproblemen in de badkamer aan, en let op de eerste tekenen van een lekkage aan de andere kant van de muur.

Hoe houd je een nieuwe kitrand lang mooi?

Door na het douchen 15 minuten te ventileren, de kitrand wekelijks droog te wrijven en geen chloorreinigers te gebruiken. Kit is een elastische afdichting, geen tegel: hij houdt niet van een schuurspons en niet van zuur. Een zachte doek met een scheutje azijnwater is genoeg, en zo stel je het volgende vervangen jaren uit.

Kijk ook elk jaar even kritisch naar de voegen eromheen. Een kitrand houdt water tegen langs de rand, maar poreuze of gescheurde voegen laten het er dwars doorheen. Goed voegwerk doet meer voor een droge badkamer dan je denkt.

Plan je eerste kitrand op een vrijdagavond: oude kit eruit, naad schoon, drogen in het weekend, zaterdagmiddag spuiten en zondagavond weer douchen. Een kitrand vervangen is zo’n klus die ontzettend meevalt zodra je hem één keer hebt gedaan. Grote kans dat je daarna zin krijgt in de volgende klus in huis. Dus zet dat mes erin en ga aan de slag!