Bloembollen planten: wanneer, hoe diep en welke bol waar?

Twee tot drie keer zo diep als de bol hoog is, punt naar boven, en dan een winter geduld hebben. Veel meer is bloembollen planten eigenlijk niet! Het grootste verschil maak je met het moment, en dat moment verschilt per bol.

Hieronder loop je met me mee door het bollenjaar, van augustus tot juni. Eerst alles in één tabel, daarna per maand wat je doet en waarom.

Het hele bollenjaar op een rij:

Augustus: bloembollen kiezen en bestellen

In augustus liggen de voorjaarsbollen weer in de schappen en is de keus het grootst. En echt, elke tuin heeft ruimte voor bollen, al is het maar één pot op het balkon. Kies stevige, droge bollen zonder zachte plekken of schimmel. Knijp er gerust even in! Grotere bollen geven meestal meer en grotere bloemen.

• Reken op ongeveer 50 tulpen of 100 krokussen per vierkante meter voor een vol, weelderig effect.
• Combineer vroege, middelvroege en late bloeiers, zodat er van februari tot mei steeds iets open staat.
• Bewaar de bollen tot het planten koel, droog en luchtig, in een papieren zak of een open kistje. Plastic zakken zijn uit den boze, daarin gaan ze schimmelen.

Twijfel je of bollen wel iets voor jou zijn? Waarom zoveel mensen elk najaar weer met een tas vol naar huis gaan, lees je in ons stuk over wat je allemaal met bloembollen kunt.

September: krokussen en narcissen planten

Voorjaarsbloeiers plant je van september tot de eerste vorst. Ze hebben een flinke periode kou nodig om in het voorjaar te bloeien, dat is hun wekker. Krokussen, narcissen, sneeuwklokjes en blauwe druifjes mogen als eerste de grond in. In september is de grond nog lekker warm, dus ze maken voor de winter volop wortels. Vooral narcissen hebben die lange aanloop nodig.

Zo plant je een bol:

1. Maak een plantgat van twee tot drie keer de hoogte van de bol.
2. Zet de bol erin met de punt naar boven. Zie je echt niet wat boven is? Leg hem dan op zijn zij, hij vindt zelf de weg.
3. Houd twee tot drie keer de breedte van de bol aan als onderlinge afstand.
4. Gooi het gat dicht, druk licht aan en geef water als de grond droog is.

Ruwe plantdieptes: krokus, sneeuwklokje en blauw druifje 5 tot 8 centimeter, tulp en hyacint 10 tot 15 centimeter, narcis ongeveer 15 centimeter en grote allium 15 tot 20 centimeter. Bollen houden niet van natte voeten. Heb je zware klei? Meng dan wat grof zand door de grond of strooi een laagje zand onder in het plantgat.

Oktober en november: tulpen planten in koele grond

Tulpen plant je het liefst als de grond flink is afgekoeld. In koele grond is de kans op tulpenvuur, een vervelende schimmelziekte, kleiner. Hyacinten en allium kunnen nu ook de grond in.

In een border zet je bollen in groepjes van zeven tot vijftien stuks tussen de vaste planten. Dan lijkt het net alsof ze daar vanzelf zijn opgekomen. Bijkomend voordeel: het blad van de vaste planten verstopt later het afstervende bollenblad.

Bollen in het gras? Zo leuk! Gooi een handvol krokussen, sneeuwklokjes of narcissen over het gazon en plant ze precies waar ze landen. Na een paar jaar vermeerderen ze zich, en heb je de eerste stap gezet naar een bloemenweide die elk voorjaar terugkomt.

In potten werkt de lasagnemethode prachtig. Je stapelt drie lagen bollen boven elkaar in een pot van minstens 30 centimeter diep, en die ene pot bloeit dan wekenlang achter elkaar door:

• Onderin, het diepst: grote, late bollen zoals tulpen of allium.
• In het midden: narcissen of hyacinten.
• Bovenin, vlak onder de oppervlakte: krokussen of blauwe druifjes.

December: laatste bloembollen planten tot de vorst

Krijg je nog een schep in de grond? Dan kun je nog bollen planten. Tulpen die je zo laat plant, bloeien soms wat later of op kortere stelen, maar ze bloeien wel. Bollen die in de schuur blijven liggen, drogen uit, dus in de grond zijn ze altijd beter af.

Plant je de laatste bollen terwijl je de tuin winterklaar maakt, strooi dan meteen een laagje blad of compost over de plantplek. Last van muizen of eekhoorns? Bij mij thuis verdween het eerste jaar de helft van de krokussen. Dit doe ik sindsdien:

• Tulpen en krokussen plant ik in een mandje van gaas.
• Narcissen gaan gewoon los de grond in, want die laten dieren links liggen.
• Over een vers beplant stuk leg ik een plat stuk gaas tot de eerste puntjes verschijnen.

Heb je echt geen plek meer in de tuin? Stop de laatste bollen dan in een pot en zet die buiten op een koele plek. Alles beter dan een zak die in de schuur ligt te verdrogen.

Januari tot maart: wachten en potten beschermen

Het lijkt stil, maar onder de grond gebeurt van alles. Bollen in de volle grond hebben geen bescherming nodig; die kou hebben ze juist nodig. Staan de eerste bladpunten in februari al boven de grond en gaat het vriezen? Meestal kan dat geen kwaad.

Bollen in potten zijn kwetsbaarder, want een pot kan helemaal doorvriezen. Zet potten tegen een muur van het huis en wikkel ze bij strenge vorst in jute of noppenfolie. Geef geen water als het vriest en zorg dat overtollig water weg kan.

April en mei: bloei en zomerbloeiers planten

En dan de beloning! Knip uitgebloeide bloemen van tulpen en narcissen af, zodat de plant geen energie in zaad steekt. Het blad laat je staan tot het geel is, meestal na een week of zes. Via dat blad laadt de bol zich weer op voor volgend jaar. Bollen in het gras maai je dus ook pas als het blad verkleurd is.

Nu is ook het moment voor de zomerbloeiers:

• Dahlia: na de laatste nachtvorst, meestal vanaf half mei, met de knol net onder de oppervlakte.
• Gladiool: van april tot in mei, ongeveer 10 centimeter diep.
• Lelie: in het voorjaar, ongeveer 15 tot 20 centimeter diep. Lelies kun je ook al in de herfst planten.

Prik bij dahlia’s meteen een stok naast de knol. Dan hoef je er later niet blind naast te prikken als de plant steun nodig heeft.

Juni: bloembollen opgraven of laten zitten?

Dat hangt helemaal af van de soort bloembollen. Een simpele verdeling:

• Laten zitten: narcissen, krokussen, sneeuwklokjes, blauwe druifjes, allium en botanische tulpen. Die komen elk jaar terug en breiden zich zelfs uit.
• Opgraven of vervangen: grote tulpen, want veel daarvan bloeien in het tweede jaar minder uitbundig. Graaf ze op als het blad geel is, laat ze drogen en bewaar ze koel, droog en luchtig tot de herfst.

Zie je straks in februari de eerste groene puntjes door de grond prikken? Dan weet je meteen weer waarom je in oktober met koude vingers in de aarde zat.